Base triển khai cầu nối Solana: Có phải là “tấn công ma cà rồng” hút thanh khoản?

Ngày 4-12, Base ra mắt cầu nối tài sản sang Solana. Chỉ vài giờ sau, nhiều nhân vật có ảnh hưởng trong hệ sinh thái Solana cáo buộc CEO Jesse Pollak triển khai một “vampire attack” (tấn công ma cà rồng) được ngụy trang dưới danh nghĩa kết nối tương thích.

Cầu nối do Base phát triển sử dụng Chainlink CCIP và hạ tầng Coinbase, cho phép chuyển tài sản qua lại giữa Base và Solana. Các ứng dụng tích hợp ban đầu gồm Zora, Aerodrome, Virtuals, Flaunch và Relay – tất cả đều thuộc hệ sinh thái Base.

Theo Pollak, đây là bước đi mang tính “thực dụng hai chiều”: ứng dụng trên Base cần tiếp cận SOL và token SPL, trong khi ứng dụng Solana cần thanh khoản từ Base. Base mất chín tháng để xây dựng lớp kết nối này.

Tuy nhiên, góc nhìn từ phía Solana lại hoàn toàn khác.

Sự phản ứng từ cộng đồng Solana

Vibhu Norby, nhà sáng lập nền tảng DRiP, đăng video từ sự kiện Basecamp hồi tháng 9, trong đó đồng sáng lập Aerodrome – Alexander Cutler – tuyên bố Base sẽ “vượt Solana” và trở thành blockchain lớn nhất thế giới. Norby nhận định: “Đây không phải đối tác. Nếu họ được quyền lựa chọn, Solana đã không tồn tại.”

Pollak phản hồi rằng Base xây cầu vì “tài sản Solana xứng đáng tiếp cận nền kinh tế Base và tài sản Base cũng vậy.”

Norby tiếp tục phản bác, cho rằng Base không phối hợp với các ứng dụng Solana để chuẩn bị cho ngày ra mắt, cũng không làm việc với đội ngũ marketing – vận hành của Solana Foundation.

Akshay BD từ Solana Superteam chỉ ra vấn đề cốt lõi: gọi là “hai chiều” không khiến nó trở thành hai chiều. Việc cầu nối tạo ra luồng nhập/xuất ròng phụ thuộc vào cách triển khai, và theo ông, cách Base tung cầu nối mang tính cạnh tranh không minh bạch.

Anatoly Yakovenko, đồng sáng lập Solana, phản ứng gay gắt nhất: “Hãy đưa ứng dụng Base sang Solana để giao dịch được xử lý bởi validator Solana – điều đó mới có lợi cho nhà phát triển Solana. Còn lại chỉ là ngôn từ hợp thức hóa.”

Vấn đề bất cân xứng

Trọng tâm tranh luận nằm ở chỗ “tính hai chiều” của cầu nối chỉ đúng trên mặt kỹ thuật, nhưng có thể không đúng về kinh tế.

Nếu tài sản từ Solana được đưa vào Base nhưng toàn bộ hoạt động, phí giao dịch và giá trị kinh tế đều nằm ở Base, Solana mất phí, mất MEV và giảm nhu cầu staking – đúng với luận điểm “vampire attack”.

Pollak phản bác rằng tính tương thích không phải trò chơi tổng bằng không, và Base – Solana có thể cạnh tranh lẫn hợp tác. Ông cho biết Base đã tiếp cận nhiều bên trong hệ Solana trong quá trình xây dựng, nhưng sự quan tâm không lớn; ngoại trừ một số dự án meme như Trencher và Chillhouse tham gia.

Trong khi đó, Norby và Akshay cho rằng việc không phối hợp với partner Solana hay Solana Foundation, đồng thời chỉ tích hợp ứng dụng Base, cho thấy đây là nỗ lực trích xuất thanh khoản chứ không phải hợp tác thực chất.

Ai hưởng lợi nhiều hơn?

Theo quan điểm từ phía Solana, Base được hưởng lợi ngay lập tức nhờ đón dòng văn hóa và thanh khoản của Solana – nơi đang là trung tâm của meme coin, NFT và retail.

Khi Base tích hợp SOL và token SPL vào Aerodrome hay Zora, hệ sinh thái Base có thể thu hút người dùng Solana mà không cần chờ tăng trưởng tự nhiên.

Base cũng củng cố hình ảnh như “lớp trung gian trung lập” kết nối mọi hệ sinh thái – một lợi thế lớn trong câu chuyện hạ tầng liên chuỗi.

Ngược lại, Solana chỉ hưởng lợi nếu:

• ứng dụng Base thực sự chuyển một phần thực thi sang Solana, hoặc

• dự án Solana thu hút thanh khoản từ Base vào hợp đồng trên Solana.

Nếu không, Solana trở thành “nguồn cung tài sản” cho DeFi trên Base.

Yakovenko nhấn mạnh: muốn hai chiều thật sự, Base phải đưa ứng dụng sang Solana – không chỉ đưa tài sản Solana sang Base.

Tương lai phụ thuộc vào dòng chảy thanh khoản

Cây cầu đã hoạt động. Kết quả sẽ phụ thuộc vào hướng di chuyển của giá trị.

Nếu dòng thanh khoản và hoạt động kỹ thuật lan sang cả hai phía, cầu nối sẽ trở thành hợp tác đúng nghĩa.

Nếu tài sản Solana chủ yếu chảy sang Base còn doanh thu ở lại Base, luận điểm vampire attack sẽ đúng.

Pollak nói rằng Base và Solana “cùng thắng” khi hai bên tiếp cận được thị trường của nhau. Nhưng thực tế sẽ được kiểm chứng bởi cách Base đối xử với Solana – như một đối tác ngang hàng hay một nguồn cung thanh khoản.

Yakovenko đã đặt ra tiêu chí rõ ràng: cạnh tranh minh bạch và thẳng thắn lành mạnh hơn giả vờ “căn chỉnh hệ sinh thái” trong khi mục tiêu là thu hút giá trị về một phía.

Sáu tháng tới sẽ cho thấy câu chuyện nào đúng.

Hàn Tín